Apen op antieke tegels

Apen op Tegels

Aapjes Kijken…

U kunt deze keer weer eens allemaal aapjes gaan kijken op deze aflevering over antieke tegels. Afbeeldingen van apen op antieke tegels zijn niet echt zeldzaam, maar komen ook niet algemeen voor. Als de verzamelaar er een aantreft, is het wel een kwestie van goed bestuderen want nogal wat tegels met 'apen' lijken eerder op een andere diervoorstelling. Belangrijk is  het volgen van de omlijning  van de schildering en extra aandacht hebben voor de afgebeelde handeling die meestal met eten te maken heeft. Zonder het uit te spreken denkt men dan; ” Ha, een aap…!” Een punt van herkenning uit een zeer ver verleden dus. En dat klopt zoals u ook zult weten, of u moet bij Adam en Eva zijn begonnen en gebleven met aftellen. Boeiend is het te zien dat het kleurgebruik op oude cirkel- en kwadraattegels met een aap als hoofdmotief, ze een verschillend gekleurd gepenseeld jasje aan hebben. Grijze apen, bruine, paarse, witte en blauwe apen met allerlei tussentinten. Over alle jaren heen zijn op alle tegelsoorten apen geschilderd en dat zal wel zo blijven. En ze zijn allemaal goed, want het is immers een Aap..! En als ze van voren zijn afgebeeld op de tegels, dan staren ze je soms ook zo indringend aan, ja, ze kijken terug de rakkers.

 

Kwadraattegel met aap met vruchten. Omstreeks 1600. 


Apen op tegels, 17e eeuw

tegelzoogdieraapmetketting14juni2017crop.jpg
tegelzoogdieraapmetketting14juni2017crop.jpg


Aap & Appeltje…

In de jaren 60 ontdekte de beroemde apendeskundige Jane Goodall dat chimpansees twijgjes gebruiken om mieren uit spleten en holtes te vissen. Een handeling met gebruik van ‘gereedschap’ waarvoor een hoge mate van intelligentie vereist is. Ook is waargenomen hoe een volwassen gorillawijfje eerst een stok gebruikte om te voelen hoe diep het water was waarin ze waadde… Apen gebruiken niet alleen hulpstukken als stokken en stenen voor kleine klusjes, maar maken er zelfs wapens mee om hun soortgenoten bij ruzie te doden en te gebruiken voor het jagen op andere zoogdieren. Hoewel ze niet kunnen spreken, hebben gorilla’s wel een grote notie van taal. Wetenschappers slaagden erin de gorilla Koko gebarentaal aan te  leren. Het dier heeft een vocabularium van meer dan 1000 tekens en begrijpt ongeveer 2000 woorden gesproken Engels. Het dier start zelf meestal de gesprekken met mensen door het aanwijzen van het symbool van een appeltje… Het IQ van Koko is tussen de 70 en 95 op een menselijke schaal, waarop 100 ‘normaal’ wordt geacht. De taalcapaciteiten van mensapen zijn gelijkwaardig aan die van kleine kinderen. Er zijn 5 soorten mensapen; de chimpansee, de gorilla, de orang-oetang, de gibbon en de bonobo. Apen, lieve, leerzame en boeiende dieren, in staat om een lach met pretoogjes op het gezicht van elk kind te toveren, maar ook bij de wat grotere kinderen die graag apen op antieke tegels aan hun verzameling  toevoegen.

 

Wan Li tegel met een baviaan. 17e eeuw


Apen op tegels, eind 16e/17e eeuw


Kwadraattegel met apen. Het gaat
hier om een zogenaamde nepper
uit de 20e eeuw

Tegels met apen. 18e eeuw

Tegel met een aap. 20e eeuw